W trakcie wizyty w Jarosławiu szef MON potwierdził doniesienia o tajnej operacji prewencyjno‑odstraszającej przeprowadzonej na przełomie października i listopada. Działania miały przeciwdziałać planowanej przez Rosję prowokacji przy granicy z obwodem królewieckim, którą opisywały krajowe media i do której odnosiły się informacje od służb partnerskich. Minister poinformował także o planie wystąpienia do premiera i prezydenta z wnioskiem o przedłużenie wspierającej służby operacji Horyzont.
Co przekazał szef MON?
Władysław Kosiniak‑Kamysz ocenił, że Federacja Rosyjska nasila działania wymierzone w bezpieczeństwo państw europejskich. Wymienił przykłady takich działań — naruszenia przestrzeni powietrznej, próby wysadzeń pociągów, podpalenia, sabotaż wobec zakładów zbrojeniowych oraz aktywność w cyberprzestrzeni. Minister stwierdził, że prowokacje tego rodzaju mogą dotyczyć zarówno Polski, jak i państw bałtyckich.
Podkreślił, że działania służb były koordynowane w ramach komitetu bezpieczeństwa i że w przedsięwzięciu uczestniczyły służby specjalne, policja oraz jednostki wojskowe. Kosiniak‑Kamysz powiedział, że w wielu przypadkach udało się udaremnić zamierzone sabotaże. Zapowiedział złożenie wniosku o przedłużenie operacji Horyzont — najpierw do premiera, a następnie do prezydenta.
Czym jest operacja Horyzont?
Operacja Horyzont to działanie Sił Zbrojnych RP prowadzone we współpracy z innymi służbami państwowymi w celu ochrony infrastruktury krytycznej przed dywersją i sabotażem. Podstawą prawną użycia wojska jest art. 18 ustawy o Policji oraz postanowienie Prezydenta Rzeczypospolitej. Prezydent zgodził się na udział do 10 tys. żołnierzy, a w dotychczasowych etapach operacji wzięło udział około 31 tys. żołnierzy, licząc rotacje i jednostki wsparcia.
W ramach operacji żołnierze patrolują linie kolejowe, lotniska i węzły transportowe, monitorują obiekty wskazane przez Agencję Bezpieczeństwa Wewnętrznego i reagują na zgłoszenia. W działaniach biorą udział oddziały Wojsk Obrony Terytorialnej, jednostki operacyjne oraz formacje wsparcia, a użycie sprzętu obejmuje m.in. drony i urządzenia optoelektroniczne. Operacja była już przedłużana — do 30 listopada 2026 r.
Jak reagowały służby przy granicy?
Na pogranicze skierowano wzmocnienia policyjne z różnych rejonów kraju, dodatkowe patrole Straży Granicznej oraz przedstawicieli Agencji Bezpieczeństwa Wewnętrznego. W regionie odbywały się ćwiczenia i działania jednostek specjalnych oraz WOT. Komenda Główna Policji utworzyła sztab operacji specjalnej, a działania lokalnie koordynowały komendy wojewódzkie w Olsztynie i Białymstoku.
Jak podawały służby, pierwsze ostrzeżenia pochodziły od partnerów zagranicznych; podobne sygnały otrzymały także państwa bałtyckie. Reakcje polegały na podniesieniu gotowości, zabezpieczeniu obiektów oraz zwiększeniu obecności służb, co miało charakter prewencyjny i odstraszający.
Co oznacza w praktyce wniosek o przedłużenie operacji?
Wniosek zapowiedziany przez ministra dotyczy kontynuacji wsparcia wojska dla Policji i innych służb przy ochronie infrastruktury krytycznej, ze szczególnym uwzględnieniem szlaków komunikacyjnych i kolei. Jeśli premier i prezydent zaakceptują przedłużenie, Siły Zbrojne będą nadal prowadzić patrole, zabezpieczać obiekty wskazane przez służby i współpracować z organami ścigania w reagowaniu na zagrożenia.
Minister wskazał, że decyzje o użyciu wojska są elementem skoordynowanego systemu bezpieczeństwa — zadania przydzielone Straży Granicznej, Policji i wojsku wynikają z ich kompetencji operacyjnych i z dotychczasowych ustaleń między służbami. Wniosek trafi najpierw do premiera, a następnie do prezydenta.